U kunt een e-mail bericht met vragen of opmerkingen over deze   web site verzenden aan:imkerijlansingerland@hetnet.nl

 Laatst bijgewerkt: 13 oktober 2015

 Bijengif en Bijensteek therapie

 Belangrijkste onderdelen

  Herkomst

 Vrouwtjes bijen, de werkbijen en de koningin, hebben aan het eind van hun achterlijf een angel die naar buiten gestoken kan worden. Dit is eigenlijk een legboor, waarmee gewoonlijk alleen de koningin eitjes legt, maar waarmee de bijen ook kunnen steken. Aan de uitgestoken angel hangt een druppeltje vloeistof, het bijengif. Dit wordt in de gifklier gemaakt en in een gif zakje aan de basis van de angel bewaard. Bij het steken wordt het vloeibare bijengif door de angel gepompt en geïnjecteerd in het slachtoffer. Dit kan een vreemde bij zijn, een wesp, een hagedis of slang, of een zoogdier. In de huid van een mens blijft de angel steken door de weer haakjes die eraan zitten. De angel blijft dan door pompen. Jonge bijen hebben weinig gif. Pas tussen de 15 e en de 20 e dag is de gifblaas gevuld en bevat dan ongeveer 0,3 mg vloeibaar gif. De voorjaarsbijen die met veel stuifmeel opgegroeid zijn hebben het meeste en beste gif De samenstelling verschilt enigszins per bijenvolk.

 Een bij of ander insect kan doodgaan aan één steek, een kip en een paard bij enkele steken, maar een mens kan er veel meer verdragen. Dit is uiteraard individueel verschillend en ook afhankelijk van gewenning. De eerste steek kan een heftig effect geven, zoals hoofdpijn, zwelling rondom de plaats van de steek en jeuk. Een imker die allang aan steken gewend is heeft doorgaans geen problemen bij 40 tot 100 steken. De meeste mensen zouden hier van flauw vallen. Doordat er veel bloed naar de weefsels gaat en er een vocht tekort in de organen ontstaat, vooral de nieren, kan men in shock raken. Bij duizeligheid kunnen overgeven of water drinken gunstig werken doordat dit het bloed naar de spijsvertering's- en andere organen trekt. Bij allergie kan men echter aan één steek al doodgaan.

 Samenstelling

 De werkzame bestanddelen van het gif zijn opgelost in de vloeistof uit de gifklier en bevat daardoor bestanddelen, zoals eiwitten, uit de bijen bloed vloeistof. Bij allergie voor steken is men niet noodzakelijkerwijs overgevoelig voor het gif maar kan het ook voor deze vloeistof zijn. Voor het verwerken van het gif in medicijnen, voedingssupplementen en verzorgingsproducten wordt het vloeibare gif gedroogd en gezuiverd. Het is dan drie keer geconcentreerd. Eén steek equivalent bevat ongeveer 0,1 mg droge stof.

 Bestanddelen van bijengif zijn mellitine (40-60%), fosfolipase A (10-12%), apamine (2-3%), MCD-peptide (2%), histamine (1%) en vele andere zoals pamine, secapine, hyaluroidase, zure fosfomonoesterase, lysofosfolipase en a-glucosidase.

 De LD50 voor de mens (letale dosis voor 50% van de mensen) van kristallijn (opgelost) gif is 2,8 mg per kg lichaamsgewicht. Voor iemand van 70 kg is dat 0,2 gram of ongeveer 2000 steken.

 Gezondheidswaarde

 Bijengif verhoogt de bloedvoorziening van het weefsel en de doorlaatbaarheid van celmembranen. Bloedvaten verwijden erdoor en de bloeddruk daalt. Pijn, bijvoorbeeld spierpijn, kan met bijengif verminderen doordat het melkzuur oplost. Bijengif zet aan tot productie van cortison, een hormoon van de bijnierschors. Dit heeft invloed op het zenuwstelsel, met name op de geleiding in de myeline schede. Een kleine hoeveelheid bijengif is opwekkend, maar teveel kan hartkloppingen geven en slapeloosheid, vergelijkbaar met het effect van teveel koffie.

 Volgens statistieken hebben imkers een aantal ziektes minder

dan anderen doordat zij steeds bijengif binnen krijgen.

Hieronder zijn reumatische klachten, vooral artritis, en kanker. Ook zijn er vele gevallen beschreven van mensen die door multiple sclerose niet meer konden lopen, maar dat na vele bijen steken weer wel konden.

 In de Verenigde Staten en ook in Nederland hebben de MS-verenigingen fondsen beschikbaar gesteld voor medisch onderzoek naar het effect van bijengif injecties respectievelijk bijen steken op multiple sclerose. De aandoening treedt op door een fout in het immuun systeem en veroorzaakt dan degeneratie van de zenuwen. De myeline schede rond de zenuwen wordt geleidelijk vernietigd hetgeen signalen van de spieren naar de hersenen verstoort en verlammingen veroorzaakt. Men denkt dat bijengif hier een gunstige invloed op heeft, maar alleen wetenschappelijk onderzoek van de bijengif behandeling, bee venom therapy, (BVT) kan de waarde hiervan bewijzen. Om mensen geen valse hoop te geven is men echter nogal gereserveerd bij het vermelden van goede resultaten.

 Gebruik en toepassingen

 In de volks geneeskunde van Afrika werden bijen fijngewreven en als zalf of thee tegen allerlei ziekten gebruikt, waaronder reuma. Men liet zich ook op uitgekozen plaatsen op het lichaam steken. Ook in Nederland werd bijengif vroeger gebruikt tegen reumatische aandoeningen en bij rugklachten

Bijengif is spierversoepelend en pijnverminderend. Het wordt ingenomen door inhalatie, in de vorm van bijengif honing (honing met bijengif) of -capsules, als zalf uitwendig gebruikt, toegediend in de vorm van injectie vloeistof en ook wel als steken toegepast. Dit is erg pijnlijk en ook niet ongevaarlijk.